PRZEGLĄD WIDOWISK W KOLBUSZOWEJ, KULTURA, TRADYCJA, PATRIOTYZM
Już prawie dwa pokolenia jak co roku odbył się (4 stycznia 2026) po raz kolejny bardzo istotny dla tradycji, tożsamości i polskiej kultury ludowej, kolbuszowski ,,Przegląd Widowisk Kolędniczych”. Dzięki jednej z jurorek, etnograf z Przeworska Katarzynie Ignas w końcu dotarliśmy do pewnej informacji o początkach przeglądu. Z dostarczonego materiału wynika (czarno na białym), że 2 lutego 1985 roku odbył się ,,I Wojewódzki Przegląd Zespołów Kolędniczych w Kolbuszowej”, który nie został odnotowany w kronice domu kultury. Instytucja, która z czasem urosła do miana głównego organizatora cyklicznie przez ponad 40 lat odbywającego się przeglądu. Miejski Dom Kultury jest bardzo wdzięczny etnografce za odnalezienie artykułu (prawdopodobnie) autorstwa redaktor dziennika ,,Nowiny Rzeszowskie” i tygodnika ,,Widnokrąg” prawdopodobnie Krystyny Świerczewskiej.
Według budowniczego kolbuszowskiego pierwszego skansenu Macieja Skowrońskiego, inicjatywa stworzenia przeglądu należała do Muzeum Okręgowego w Rzeszowie. Pierwszym przewodniczącym jury przeglądowego konkursu był dr Krzysztof Ruszel wzięło w nim udział sześć zespołów. Jury najlepiej oceniło zespoły z Wólki Grodziskiej i Brzózy Królewskiej, jako najbardziej tradycyjne i najlepiej prezentujące się na scenie.
W bieżącej edycji wystąpiło 11 zespołów ich poczynania sceniczne oceniało znamienite, grono jurorskie w którego skład wchodzili: dr Andrzej Karczmarzewski (przewodniczący), członkinie i członkowie, dr Jolanta Dragan, Katarzyna Ignas, Agnieszka Balawejder, Patryk Rutkowski oraz Mateusz Starzec. Występy przebiegły bardzo sprawnie. Jury kolejny raz nie przyznało Nagrody Głównej ,,Złotego Turonia’’ dwie pierwsze nagrody otrzymali kolędnicy z Kolbuszowej Górnej i Łazor. Bardzo ciekawą formę kolędy z szopką zaprezentowali kolędnicy z Ujeznej, którzy wspólnie z Górniakami pojadą w lutym na konkurs do Bukowiny Tatrzańskiej (Góralski Karnawał). Absolutną rewelacją była kolęda, dzieci i młodzieży ze szkoły podstawowej w Trzebosi ich występ to przykład wybitnej pracy z młodzieżą nauczycieli z tamtejszej placówki. Przegląd kolędniczy (dzień wcześniej) w ,,Polskim Radiu Rzeszów” w audycji Alicji Karłowskiej promowali szefowa Górniaków Elżbieta Czachor wraz z diabłem, Herodem, śmiercią oraz Żydem. Przegląd gościł przedstawicieli współorganizatorów, dyrektorkę Muzeum Kultury Ludowej Katarzynę Dypę, Wojewódzkiego Domu Kultury w Rzeszowie Pawła Kraus. Przegląd otworzyli radna sejmiku i szefowa jego komisji kultury Ewa Draus wraz z wiceprzewodniczącym rady miejskiej Piotrem Pankiem. Organizowany po raz 23 przez Miejski Dom Kultury w Kolbuszowej pod dyrekcją Wiesława Sitko zgromadził niezbyt liczną dostosowaną do pojemności sali publiczność (max 190 miejsc), relacjonowany on-line przegląd na kanale You Tube MDK Kolbuszowa obejrzało 1800 osób z różnych części Polski i Świata. Widzowie w ten sposób docenili najstarszą piękną tradycję kolędniczą trwającą nieprzerwanie od kilku wieków. Jej najistotniejszym elementem jest składanie i przyjmowanie życzeń noworocznych. Wszystkim kolędnikom kolbuszowski dom kultury życzy, dalszego kultywowania pięknych tradycji lokalnych, będących częścią wielkiej tożsamej narodowej kultury. Kultywujcie nadal, stare obyczaje z pasją i patriotyzmem!
Fot. Dzięki uprzejmości Pani Katarzyny Ignas
Fotorelacja
Galeria zawiera 189 zdjęć.
Sala widowiskowa MDK w Kolbuszowej.
Scena zaaranżowana na wnętrze wiejskiej chaty.
Masywne drewniane stoły, ławy i krzesła.
Po prawej duży biały piec chlebowy. Na ścianach obrazy z wizerunkami Jezusa i Matki Boskiej.
W tej scenerii pojawiają się kolejni aktorzy przedstawień.
Mężczyźni, kobiety, chłopcy, dziewczęta oraz dzieci. Wszyscy w tradycyjnych ludowych strojach.
Są również kolędnicy. Kapele, śpiewacy. Tradycyjne szopki.
Występują również rzołnieże, żyd, Herod, śmierć, diabeł, anioł.
Niektóre zespoły wnoszą na scenę tradycyjną gwiazdę.
Część zdjęć dokumentuje moment wręczania nagród, dyplomów. Trwają rozmowy, wymiana zdań, podziękowania.
Życzliwa, radosna atmosfera.
